Την 1η Μαΐου γιορτάζεται η μέρα των εργατών και των Αγώνων. Είναι στην πραγματικότητα η καθιερωμένη γιορτή της εξέγερσης των εργατών του Σικάγο (Η.Π.Α.), η οποία αποτέλεσε μια από τις κορυφαίες στιγμές της πάλης των τάξεων στη νεότερη εποχή. Τον Μάη του 1886 τα εργατικά συνδικάτα στο Σικάγο ξεσηκώθηκαν διεκδικώντας ωράριο εργασίας στις 8ώρες (οκτάωρο) και καλύτερες συνθήκες εργασίας...!
Η μέρα έχει θεσπιστεί ως εργατική απεργία και όλες οι υπηρεσίες και οι επιχειρήσεις παραμένουν κλειστές... (πηγή: Wikipedia)
"Νάρκισσος ο ποιητικός" (narcissus poeticus), το αγριολούλουδο του τόπου μου!
Εορτάζεται και σαν μέρα των λουλουδιών και της Άνοιξης για πολλές χώρες του βόρειου ημισφαιρίου. Έχει τις ρίζες του στις παγανιστικές εορτές του παρελθόντος, με πολλά από τα αρχαία έθιμα να επιβιώνουν μέχρι σήμερα. Στην Ελλάδα γιορτάζουμε την Πρωτομαγιά πλέκοντας στεφάνια από λουλούδια.
Η σημασία της ημέρας της Πρωτομαγιάς για τους αρχαίους λαούς οφείλεται στο γεγονός πως ημερολογιακά (για το βόρειο ημισφαίριο) η πρώτη μέρα του Μάη βρίσκεται ανάμεσα στην εαρινή ισημερία και το θερινό ηλιοστάσιο (τοποθετείται στην αρχή της Άνοιξης)...! (πηγή: Wikipedia)
1.α) Ποιους χρόνους χρησιμοποιεί ο συγγραφέας για να περιγράψει τα γεγονότα στο κείμενο;
β) Ξαναγράφω την παράγραφο αμέσως μετά τις συνεχόμενες τελείες ("Όταν αναχωρούσαμε, ...της τότε εκπαιδεύσεως"), μεταφέροντας τα γεγονότα στο παρόν.
γ) Ποιον χρόνο θα χρησιμοποιήσω;
2.Γράφω τα ρήματα έψαχνα και άρχιζε σε όλους τους χρόνους, στο πρόσωπο που βρίσκονται (χρονική αντικατάσταση).
3.Στο κείμενο υπάρχει ένας μικρός διάλογος (της γιαγιάς Αγγελούδως με τη θεία Λόλα).
Μεταφέρω τον ευθύ λόγο σε πλάγιο.
4.Στο κείμενο υπάρχουν αρκετές μεταφορές. Βρίσκω όσες μπορώ...
Μερικές παρατηρήσεις-επισημάνσεις
* Να διαβάζετε καλά τις ερωτήσεις και τα κείμενα και να μην τα αντιμετωπίζετε "χαλαρά και επιπόλαια". Οι απαντήσεις μπορεί να είναι απλές και εύκολες πολλές φορές, δεν μπορεί να είναι όμως "απλοϊκές" (όπως τις αντιμετωπίζετε κάποιοι μερικές φορές). * Να ξαναμπαίνετε συχνότερα στις αναρτήσεις και να διαβάζετε τα σχόλια. Μπορεί να υπάρχει κάποια συμπληρωματική πληροφορία ή να έχει αλλάξει κάτι (αν από τις πρώτες απαντήσεις προκύψει ότι κάτι δεν έγινε κατανοητό από αρκετούς ή αν έχει γίνει κάποιο λάθος). * Μπορείτε να στέλνετε οτιδήποτε θεωρείτε ότι αξίζει να ανεβεί σε μια ανάρτηση και να το δουν και οι υπόλοιποι συμμαθητές σας (π.χ. γράφετε για πολλά όμορφα πράγματα που κάνατε τις μέρες του Πάσχα, αλλά λίγες φωτογραφίες-βίντεο ήρθαν!).
Και του χρόνου το Πάσχα να περάσουμε πολύ καλύτερα!!!
Όσο πιο μακριά γίνεται από δω... 😄
...κι όσο πιο κοντά σε τέτοια μέρη! 💙
* [To τραγούδι της αρχής είναι ένα σύγχρονο... ηπειρώτικο με τους "Χωριάτες απ' τα Γιάννενα"!
Ακούγεται καλύτερα με την ανάλογη... ένταση!!! 😜]
Restart (όπως θα λέγατε με την κ. Σοφία!), επανεκκίνηση (αλλιώς, όπως θα λέγαμε εμείς!)...
Είμαστε έτοιμοι για δράση; Αρκετά χαλαρώσαμε σε καναπέδες και κρεβάτια, βαρεθήκαμε με τα επιτραπέζια και τα κινητά-tablets-psp, πλήξαμε όλη μέρα στο σπίτι και στην αυλή μας...
"Πάσχα τ' Απρίλη" (ΣΩΤΗΡΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ)
Στο διήγημα που ακολουθεί ο ενήλικος αφηγητής-συγγραφέας από τη Θεσπρωτία περιγράφει με νοσταλγία τις παιδικές και εφηβικές μνήμες του από τις διακοπές του Πάσχα στο χωριό του, που συνορεύει με την αλβανική μεθόριο.
Ο Απρίλης ήταν κάποτε για μένα το Πάσχα στο χωριό μου.
Μεγάλη Πέμπτη, εγώ και τ' αδέρφια μου ξεκινούσαμε με το λεωφορείο. Ολόκληρο ταξίδι... Φτάναμε στη γέφυρα του Καλαμά. Μια γέφυρα σιδερένια, βαθυπράσινη, απ' τον καιρό του Εμφυλίου.
Αφού γινόταν ο έλεγχος των ταυτοτήτων απ' τους φαντάρους του φυλακίου, το λεωφορείο, αργά αργά, έμπαινε στη γέφυρα. Κραπ, κραπ, χτύπαγαν κι έτριζαν οι σιδεριές. Το νερό από κάτω ορμητικό, θολοπράσινο απ' τις πυκνοφυτεμένες όχθες. Έλιωναν τα χιόνια.
Από κει και πέρα άρχιζε ένας άλλος κόσμος.
Στο Φιλιάτι κάναμε υποχρεωτική στάση 3-4 ώρες. Γι' αυτές τις ώρες -που τις περνούσαμε στο καφενεδάκι του σταθμού- δεν αγαπούσα και πολύ αυτή την κωμόπολη, τόσο λαχταρούσα το χωριό μου! Το καφενεδάκι ήταν γεμάτο ταξιδιώτες για τα πανωχώρια των Φιλιατών. Εκεί άρχιζαν τα πρώτα "ποιανού είσαι εσύ, μωρέ παιδάκι μου;", "ετούτη μοιάζει της μάνας της" απ' τους χωριανούς μας και τα πρώτα φιλιά. Πρόγευση απ' το χωριό μου παρηγορητική.
Επιτέλους, το απομεσήμερο το λεωφορείο αγκομαχώντας, γιατί ήταν ασφυκτικά γεμάτο και ο δρόμος ανηφορικός και όλο στροφές, ξεκίναγε για τα χωριά της Μουργκάνας.
Άι Νικόλας, Άγιοι Πάντες, Παλιοχώρι, ανηφόρες, στροφές, μια στροφή ακόμα και να το χωριό μου, η Πόβλα! Μαγευτικός δρόμος, μαγευτικά χωριά. Λες και οι πλαγιές οι ντυμένες με κουμαριές, δάφνες, αγριολούλουδα και θάμνους, οι χείμαρροι που ξεπηδούσαν εδώ κι εκεί, τα λιθάρια και τα μονοπάτια ενσωμάτωναν ό,τι ομορφότερο και ευγενέστερο από τις ανθρώπινες ζωές αιώνων.
Στο χωριό μου φτάναμε το σούρουπο. Μας άφηνε το λεωφορείο στη Θελεσουριά, όπου ήταν ένα μικρό εικόνισμα, ο Άι Θανάσης.
Ο όγκος της Μουργκάνας μπροστά μας. Στην κορυφή το βουνό είχε ακόμα χιόνια που άστραφταν από ένα χιλιόχρωμο ηλιοβασίλεμα. Εκεί που χανόταν ο ήλιος ήταν ένας τόπος αγαπημένος, μυστηριακός, αβάδιστος. Ήταν η Βόρειος Ήπειρος.
Φτάναμε με τα ποδάρια στο σχολειό, κατόπι μια απότομη κατηφοριά μας έβγαζε στην πλατεία του Νικόπλου, όπου ήταν το περίπτερο του μπάρμπα-Μήτση μας. Μας καρτέραγε με ζαχαρωτά και φιλιά. Κατόπι σταματούσαμε στο πατρικό της μάνας μου για λίγο, να δώσουμε τσιγάρα στον παππού και μετά σφεντόνα για το πατρικό μας, για τη γιαγιά μας.
Σε όλη αυτή τη διαδρομή η μύτη μας είχα πανηγύρι. Φρέσκια, ξάστερη ανάσα ανακατεμένη με τ' αγριολούλουδα του Απρίλη, αλλά και με τις καβαλίνες, την κοπριά και το νοτισμένο χώμα.
Το πατρικό μας, τόπος θαλπωρής. Ένα μικρό σπιτάκι με δυο κάμαρες, κατώι για τις αίγες, αποθήκη, ένας μικρός κηπάκος και η επιβλητική και συγχρόνως γλυκύτατη παρουσία της γιαγιάς μου. Μας μάζευε με πατάτες γιαχνί. Μοσκοβόλαγε ο τόπος! Κατόπι κοιμόμασταν όλοι μαζί στρωματσάδα κι αυτή στη μέση.
Tο πρωί μα ξυπνούσαν πετεινοί, γαϊδουράκια, αίγες, φωνούλες από τις γυναίκες που φούρνιζαν, σκούπιζαν, έκοβαν κλαρί για τα ζωντανά. Μαζεμένο το χωριό, αμφιθεατρικά χτισμένο, δημιουργούσε τέλεια ηχητική. "Ω Αγγελούδω, ξύπνησαν τα παιδιά;", ακούγαμε τη θεία Λόλα απ' τον δίπλα μαχαλά. "Ξύπνησαν, μωρ' συμπεθέρα". "Αβγά έχεις, θέλεις;" "Έχω, έχω". "Καλά, στείλ' τα μου κατόπι".
Άρχιζε το πανηγύρι. Τρεχαλητά με τ' άλλα παιδιά, επισκέψεις στις θείες, βόλτες στους κήπους του Μαμά, στα αμπέλια της Φέρας, στην Αγία Παρασκευή. Άρχιζαν δειλά να κοκκινίζουν οι πρώτες κουτσουπιές. Τα τριαντάφυλλα, πυκνόφυλλα και μοσχομυριστά, ροζ-άσπρα, ήταν παντού. Στις αυλές και στους φράχτες. Σου έσπαγαν τη μύτη.
Από την Ανάσταση θυμάμαι κάπως τις στρακαστρούκες, που τις πιέζαμε με τις σόλες. Ακόμα κι εκείνη την ώρα του πανδαιμόνιου εγώ είχα το μυαλό μου στ' αστέρια του ορίζοντα, πάνω από τον απαγορευμένο τόπο.
Την άλλη μέρα, όλο το χωριό ανέβαινε στην κορυφή του λόφου, που ήταν το φυλάκιο Γκελίλι, για επίσκεψη στους στρατιώτες. Τους πηγαίναμε αυγά, κουλούρια κι εκείνοι μας έδιναν γαλέτες.
Χαρούμενα, απλά παιδιά, μας άφηναν να δούμε και με τα κιάλια μέσα στο Αλβανικό. Φέρναμε κοντά μας εικόνες από ανθρώπους, κυρίως γυναίκες να σκάβουν στη σειρά ή να κάνουν άλλες δουλειές, πάντα σε ομάδες. Είχαν κατασκευάσει και μια τεχνητή λίμνη για την άρδευση.
..................................................................................................................................................
Όταν αναχωρούσαμε, χαράματα, για την Ηγουμενίτσα ήταν για μας Μεγάλη Παρασκευή. Πονούσαμε και τα τρία, λες και μας ξερίζωναν. Η αδερφή μου με κλάματα και φωνές, "γιαγιά μουουου", ξύπναγε το χωριό. Εγώ κρατιόμουν κι έκλαιγα κρυφά, με τρόπο αξιοπρεπή και για να το πετύχω σφιγγόμουν και κατσούφιαζα. Δε θέλαμε, αρνιόμασταν ν' αποχωριστούμε τη γιαγιά Αγγελούδω, το χωριό. Και πού να να πηγαίναμε; Στο βασανιστήριο της τότε εκπαιδεύσεως.
Μόλις πήγα στο Γυμνάσιο, βαθμιαία -κι απ' το Λύκειο μόνιμα πλέον- πάει το χωριό και η γιαγιά. Δεν πάταγα το πόδι μου. Σινεμά, ξένη μουσική, ερωτικά σκιρτήματα, κατόπιν σπουδές στην Αθήνα -άλλη θλιβερή ιστορία αυτή-, μέχρι τα τριάντα μου δεν είχα καμιά ψυχική σχέση και επαφή.
Μεγάλος ήμουν -τι μεγάλος, άντρας κοτζάμ γαϊδούρι- όταν μας έστειλε η γιαγιά μου μήνυμα, έναν πικρό Απρίλη, να πάμε να περάσουμε το Πάσχα μαζί της. Δεν πήγα. Μετά από λίγο πέθανε. Δε θυμάμαι να μου στοίχισε. Ούτε στην κηδεία της δεν πήγα. Με είχε καταλάβει εξολοκλήρου ο εαυτός μου.
Πέρσι πήγα στο χωριό μου, μετά τη Λαμπρή, για ολιγόωρη επίσκεψη. Το πατρικό μου χορταριασμένο, ετοιμόρροπο. Ο κηπάκος του πνιγμένος στην άγρια βλάστηση.
Έψαχνα στην αγαπημένη κάμαρη των παιδικών μου χρόνων και κάποια στιγμή βρήκα την αστυνομική ταυτότητα της γιαγιάς μου. Ολοκαίνουρια! Απ' τη μικρή φωτογραφία με κοιτούσε πάλι μ' εκείνη την αγάπη της, που μας έθρεψε και μας εφοδίασε για μια ολόκληρη ζωή.
Το χωριό μου περίπου έρημο. Ούτε γαϊδουράκια άκουσα, ούτε φωνές από γυναίκες και παιδιά. Πήγα στο μαγαζάκι του θείου, του Μήτση Έξαρχου. Κάποια στιγμή εμφανίστηκαν δύο φαντάροι με πλήρη πολεμική εξάρτυση. Έκατσαν στον πάγκο και ο θείος μου τους κέρασε λουκούμια...
Σ. Δημητρίου, "Η φλέβα του λαιμού" (Πατάκης 1998) - Διασκευή
Ερωτήσεις κατανόησης - εργασίες
1. Πού διαδραματίζονται τα γεγονότα που περιγράφονται στο κείμενο;
Μπορούμε να εντοπίσουμε στον χάρτη της Ελλάδας την περιοχή/γεωγραφικό διαμέρισμα;
2. Ποια είναι τα πρόσωπα του κειμένου;
Ποιος είναι ο αφηγητής και τι ρόλο έχει στο κείμενο;
3. Σε ποιες χρονικές περιόδους χωρίζεται το κείμενο; (Πότε διαδραματίζονται τα γεγονότα;)
4. Ποια είναι τα αισθήματα του συγγραφέα για το χωριό του όταν ήταν παιδί;
Ποια αργότερα που μεγάλωσε; (Μπορείτε να αναφέρετε φράσεις που τα δείχνουν.)
5. Γράφω ένα δικό μου κείμενο με θέμα τις πασχαλινές διακοπές μου σε... καραντίνα!
ΥΓ. Στο επόμενο θα ακολουθήσουν ασκήσεις Γραμματικής πάνω στο ίδιο κείμενο.
...................................................................................................................................................
Επειδή η περιοχή (στην οποία αναφέρεται το κείμενο) φημίζεται -εκτός των άλλων- για τους μαστόρους της, τους αρτοποιούς-ζαχαροπλάστες της και τα κτηνοτροφικά της προϊόντα...
Η Μαριάννα "μαστοράκι"...
η Μαριάννα "ζαχαροπλάστης"...
κι ο κύριός σας "τσοπανάκος"!
Κι αφού είμαστε εκεί, ας κλείσουμε με ένα χαρακτηριστικό τραγούδι της περιοχής!
Κυριακή του Θωμά, σήμερα (ή στο -1, όπως λέγαμε τα προηγούμενα χρόνια!)...
Υπό κανονικές συνθήκες, τέτοια ώρα θα ετοιμάζαμε τις τσάντες μας, θα ρυθμίζαμε τα ξυπνητήρια μας και θα πηγαίναμε νωρίς-νωρίς για ύπνο απόψε...! Το πρωί της Δευτέρας -μέχρι τις 8:30, τουλάχιστον!- θα μοιράζαμε αγκαλιές και φιλιά μεταξύ μας και θα χαιρόμασταν που βρεθήκαμε ξανά όλοι μαζί!
Επειδή όμως τους δύο τελευταίους μήνες τα πράγματα δεν κυλάνε φυσιολογικά, τίποτα από τα παραπάνω δε θα συμβεί μετά τις φετινές πασχαλινές διακοπές...! Ας είναι, αρκεί να είμαστε εμείς όλοι καλά κι ας πάρουν αναβολή όλα αυτά για λίγο πιο μετά! Κυριακή του Άπιστου Θωμά... Πώς να πιστέψεις ότι τα σχολεία δε θα ξανανοίξουν αύριο;
Όπως και να 'χει πάντως, ελπίζω να είμαστε έτοιμοι για δράση πάλι από αύριο, για να συνεχίσουμε τις επαναλήψεις (μέχρι νεωτέρας) των μαθημάτων, που είχαμε ξεκινήσει τον προηγούμενο μήνα...!
Τελευταία "χαλαρή" ανάρτηση, λοιπόν...
Παρασκευή σήμερα και γιορτή της Ζωοδόχου Πηγής για την Εκκλησία μας...
Σαν να λέμε... Χρόνια πολλά στη Ζωή, την Πηγή (+Χρυσοπηγή) και τον Ζήση...!
Από τα μαθητικά μου χρόνια (αλλά κι αργότερα που άλλαξα πλευρά!) θυμάμαι ότι αυτή τη μέρα ένιωθα ότι τελείωναν ουσιαστικά οι πασχαλινές διακοπές κι ένας κόμπος μου καθόταν στον λαιμό... Το Σαββατοκύριακο που μεσολαβούσε ήταν, απλά, το διάστημα προσαρμογής και προετοιμασίας για την επάνοδο στα θρανία την προσεχή Δευτέρα...! Σήμερα, ύστερα από τόσα χρόνια, ο κόμπος μου φάνηκε πιο μεγάλος και κάπως διαφορετικός! Δεν μπορώ ακόμα να συνειδητοποιήσω και να διαχειριστώ το γεγονός ότι τα σχολεία δε θα ανοίξουν σε δυο μέρες κι ότι δε θα ξαναβρεθούμε πάλι όλοι μαζί...! Και δε μιλάμε μετά από δεκαέξι μέρες, που είναι οι συνήθεις διακοπές του Πάσχα, αλλά ούτε μετά από σαράντα έξι, που (θα) έχουν περάσει από το κλείσιμο των σχολείων...!
[Μάλλον, αυτός είναι και ο λόγος που τη σημερινή ανάρτηση την παίδευα από το μεσημέρι κι αυτή δε μου έβγαινε με τίποτα! Γι' αυτό πήρα τα βουνά και ιδού τα αποτελέσματα...]
Πήρα, λοιπόν κι εγώ τα βουνά...
κι εκεί που αγνάντευα το χάος της μεγαλούπολης...
να σου ξεπροβάλλει ένας φιλαράκος!
- Να σου πω κάτι; μου λέει... - Είμαι όλος αυτιά, του λέω!!
Κι αρχίζει να μου τραγουδάει την ιστορία του...
*[Το "τραγούδι της ημέρας" είναι ένα μελοποιημένο ποίημα του Κώστα Βάρναλη... Μουσική: Λουκάς Θάνος και Ερμηνεία: Νίκος Ξυλούρης...]
Του Άι Γιώργη σήμερα και όλοι θα έχουμε κάποιον δικό μας να γιορτάζει!
Χρόνια πολλά σε όλους τους εορτάζοντες, λοιπόν...! ० Από τους δικούς σας μπαμπάδες, μαμάδες, παππούδες, αδέρφια και λοιπούς συγγενείς (που έχουν την τιμητική τους σήμερα!) μέχρι το δικό μου ίνδαλμα των παιδικών μου χρόνων (τότε που ονειρευόμουν να γίνω ποδοσφαιριστής (!) σαν τον Γιώργο Κούδα, τον "Μεγαλέξανδρο" του ελληνικού ποδοσφαίρου και αρχηγό του ΠΑΟΚ της εποχής εκείνης!)... ० Από τον Γεώργιο Καραϊσκάκη (οι ήρωες είναι αθάνατοι!) μέχρι τον μπάρμπα-Γιώργο του Καραγκιόζη (γιατί και οι παιδικοί μας ήρωες δε θα πεθάνουν ποτέ!)... ० Από τον μεγάλο μας ποιητή, τον "Νομπελίστα" Γιώργο Σεφέρη (αφού τα έργα του θα ζουν αιώνια!) μέχρι τον Γιώργο Νταλάρα (κορυφαίο τραγουδιστή της εποχής μας που θα συντροφεύει και τις επόμενες γενιές!)... ० Από τη Γεωργίας Βασιλειάδου (την ωραιότερη "άσχημη" των αθάνατων ασπρόμαυρων ελληνικών κωμωδιών!) μέχρι τη... Γεωργία (τη χώρα του Καυκάσου -αρχαία Κολχίδα!)...
Κι επειδή ο κατάλογος είναι ατελείωτος (αφού η στατιστική λέει ότι το όνομα "Γιώργος" κυριαρχεί στον ανδρικό πληθυσμό της χώρας μας!), ας σταματήσουμε εδώ...!
Σήμερα όμως είναι και η "Παγκόσμια Μέρα Βιβλίου"...!
Ο λόγος που επιλέχθηκε η σημερινή ημερομηνία ήταν επειδή στις 23 Απριλίου 1616 έφυγαν από τη ζωή δύο μεγάλα ονόματα των γραμμάτων: ο Ισπανός συγγραφέας Μιγκέλ Ντε Θερβάντες ("Δον Κιχώτης"), ένας από τους κορυφαίους δημιουργούς της παγκόσμιας λογοτεχνίας και ο Άγγλος δραματουργός Ουίλιαμ Σέξπιρ ("Άμλετ", "Μάκβεθ", "Βασιλιάς Λιρ"), ο κορυφαίος της νεότερης εποχής... (πηγή: Σαν σήμερα)
* [Το εισαγωγικό "τραγούδι της ημέρας" μπορεί να το αφιερώσει ο καθένας στον πατέρα του...! Το δεύτερο είναι ένα ποίημα του Γ. Σεφέρη, μελοποιημένο από τον Μ. Θεοδωράκη, που το ερμηνεύει ο Γ. Νταλάρας...!]
..................................................................................................................................................
Η σημερινή ημερομηνία έχει οριστεί -εδώ και λίγα χρόνια- να τιμάται ως "Ημέρα της Γης"...
Σημαία, ανεπίσημο σύμβολο της Ημέρας της Γης (1970)
Η ιδέα της καθιέρωσης μίας ημέρας για το περιβάλλον υπήρχε εδώ και 50 χρόνια στις Η.Π.Α., με αφορμή μια τεράστια οικολογική καταστροφή στον κόλπο της Σάντα Μπάρμπαρα (Καλιφόρνια). Το 2009, τα Ηνωμένα Έθνη (Ο.Η.Ε.) όρισαν τις 22 Απριλίου ως "Διεθνή Ημέρα της Μητέρας Γης"! Αυτή τη μέρα κάθε χρόνο, σε όλον τον κόσμο διοργανώνονται διάφορες εκδηλώσεις με σκοπό να ευαισθητοποιήσουν τους ανθρώπους σε περιβαλλοντικά θέματα (αν και η φροντίδα της Γης και η προστασία του περιβάλλοντος θα έπρεπε να μας απασχολεί σε καθημερινή βάση!)... (πηγή: Wikipedia)
*[Το "τραγούδι της ημέρας" είναι αφιερωμένο στη Γη, το "σπίτι" μας...!]
.....................................................................................................................................................
Κάποιες όμορφες και ευχάριστες εικόνες σας που έφτασαν ως εδώ:
